27 marca 2025 r. weszła w życie nowelizacja ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Wprowadza ona m.in. podstawę prawną do czasowego ograniczenia prawa do złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej, które zostało już wprowadzone rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 27 marca 2025 r. na podstawie art. 33a ust. 5 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2025 r. poz. 223 i 389). Rozporządzenie wprowadza czasowe ograniczenie prawa do złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej na granicy państwowej z Republiką Białorusi, które będzie obowiązywać przez 60 dni.
Ustawa z dnia 21 lutego 2025 r. o zmianie ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wprowadza następujące zmiany w przepisach:
wprowadzenie definicji pojęcia „instrumentalizacja”
Definicja ta będzie obejmować prowadzenie przez państwo graniczące z Polską lub inny podmiot, działań zmierzających do umożliwienia przekroczenia przez cudzoziemców wbrew przepisom prawa granicy zewnętrznej. Dotyczy to w szczególności użycia przemocy wobec funkcjonariuszy służb państwowych oraz żołnierzy Sił Zbrojnych RP chroniących tę granicę lub niszczenia infrastruktury granicznej, mogących skutkować destabilizacją sytuacji wewnętrznej na terytorium Polski.
wprowadzenie podstawy prawnej do czasowego ograniczenia prawa do złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej
W art. 33a ust. 1 ustawy o udzielaniu ochrony zostały określone łączne przesłanki czasowego ograniczenia prawa do złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej:
ma miejsce instrumentalizacja (w znaczeniu przyjętym w art. 2 pkt 6a);
działania podejmowane w ramach instrumentalizacji stanowią poważne i rzeczywiste zagrożenie dla bezpieczeństwa państwa lub społeczeństwa;
wprowadzenie tego ograniczenia jest niezbędne dla wyeliminowania zagrożenia dla bezpieczeństwa lub społeczeństwa, a inne środki nie są wystarczające do jego wyeliminowania.
Więcej informacji https://www.gov.pl/web/udsc/zmiany-w-prawie-azylowym.